Việt Nam là một trong những quốc gia nằm trong khu vực có tỷ lệ lây nhiễm viêm gan siêu vi B cao. Tuy nhiên một điều rất đáng lo ngại là có nhiều người lại chủ quan trước căn bệnh này.

Theo số liệu thống kê, toàn thế giới có khoảng 2 tỉ người nhiễm siêu vi viêm gan B và hơn 240 triệu người bị nhiễm mạn tính. Hằng năm, có khoảng 780.000 người tử vong vì biến chứng xơ gan và ung thư gan do viêm gan B. Bệnh này khá phổ biến ở châu Phi, châu Á và vùng Thái Bình Dương. VN nằm trong vùng có tỷ lệ lây nhiễm cao 8%. Mặc dù nhiều người bị nhiễm siêu vi viêm gan B mạn có thể sống lâu và khỏe mạnh, nhưng có 10 – 20% người bị viêm gan B tiến triển thành xơ gan và ung thư gan nếu không được điều trị sớm. Vậy bệnh viêm gan siêu vi B là gì, viêm gan siêu vi B có triệu chứng gì, viêm gan siêu vi B có lây không, có nguy hiểm không, phòng ngừa viêm gan siêu vi b bằng cách nào?.. Cùng phòng khám đông y Tâm Lĩnh tìm đi sâu tìm hiểu về căn bệnh này qua bài viết sau đây.

Viêm gan siêu vi B là gì?

Bệnh viêm gan siêu vi B (gọi tắt là viêm gan B) là một dạng bệnh gan do virus viêm gan siêu vi B (HBV – Hepatitis B virus) gây ra. Bệnh viêm gan có nghĩa là tình trạng sưng, hoặc “viêm,” gan. Có nhiều nguyên nhân làm cho viêm gan hay sưng gan. Nếu gan bị viêm do nhiễm siêu vi khuẩn thì đó là bệnh viêm gan siêu vi. Bệnh viêm gan B là một trong những bệnh do siêu vi khuẩn gây ra.

Nhiều người bị nhiễm bệnh thường không cảm thấy có triệu chứng gì và thậm chí không biết là mình nhiễm bệnh. Khoảng 90% trẻ nhỏ sinh ra đã có mẹ mắc bệnh đều nhiễm bệnh viêm gan B.

Khi bạn nhiễm HBV trong sáu tháng hoặc lâu hơn, bạn được coi là mắc bệnh lâu dài hoặc “mãn tính.” Theo Các Trung Tâm Kiểm Soát và Ngừa Bệnh Hoa Kỳ (CDC), khoảng 20 tới 30% trong số 1.25 triệu người Mỹ mắc bệnh viêm gan B mãn tính đã mắc bệnh trong thời thơ ấu.

Dấu hiệu, triệu chứng viêm gan siêu vi B

Viêm gan siêu vi B có nhiều triệu chứng khác nhau, tùy theo tình trạng và giai đoạn bệnh. Chỉ khoảng 30 – 50% người lớn có triệu chứng, ở trẻ nhỏ tỷ lệ này còn ít hơn.

Viêm gan cấp

  • Sốt là triệu chứng đầu tiên của bệnh. Sốt thường nhẹ, ít khi sốt cao, giống cảm cúm. Mệt mỏi là triệu chứng rõ rệt hơn.Vàng da sẽ xuất hiện vài ngày sau khi sốt, mệt, kèm vàng mắt, nước tiểu sẫm màu.
  • Ngoài ra, có thêm một số triệu chứng khác như chán ăn, đầy bụng, nôn ói, đau bụng vùng trên rốn, đau khớp v.v…
  • Đợt cấp chỉ kéo dài khoảng 2-3 tuần. Sau đó, nếu không có biến chứng, các triệu chứng bớt dần, người bệnh hồi phục hoàn toàn.

Viêm gan tối cấp

  • Hiếm khi viêm gan B cấp diễn tiến thành suy gan cấp, các triệu chứng xuất hiện đột ngột hơn, nặng hơn và tử vong > 80% do
  • Hôn mê gan
  • Xuất huyết: người bệnh nôn ói ra máu, tiêu ra máu, tiểu ra máu, các vết hoặc các đám đỏ bầm dưới da, chảy máu chỗ chích thuốc.

Viêm gan mạn

  • Giai đoạn nhiễm HBV mạn tính kéo dài nhiều năm, có thể không có triệu chứng, cuối cùng dẫn tới những hậu quả nghiêm trọng như xơ gan, ung thư gan…Hoặc chỉ có các triệu chứng âm ỉ nhưng kéo dài. Viêm gan mạn có thể xuất hiện dưới 2 thể bệnh:
  • Thế tiềm ẩn (thể dai dẳng) thường chỉ có những triệu chứng không rõ rệt như mệt mỏi, ăn uống chậm tiêu, táo bón…
  • Thể hoạt động (thể tấn công) thì các triệu chứng rõ rệt hơn: người bệnh suy nhược, rất yếu, chán ăn, no hơi, đầy bụng… thường bị dị ứng, nổi mề đay, ngứa, và thỉnh thoảng lại có đợt sốt tự nhiên.
Viêm gan siêu vi B có nguy hiểm không? Cách phòng ngừa viêm gan siêu vi B?
Triệu chứng, biến chứng viêm gan siêu vi B.

Biến chứng của viêm gan siêu vi B

Virus HBV có thể tồn tại trong cơ thể người bệnh suốt đời. Người bị nhiễm siêu vi viêm gan B mãn tính vẫn có thể sống lâu và khỏe mạnh, giảm nguy cơ diễn tiến các biến chứng nặng của bệnh nếu chủ động trong việc bảo vệ gan thông qua kiểm soát tế bào Kupffer hạn chế phóng ra các chất gây viêm làm hoại tử tế bào gan.

Nhưng có 10 – 20% người bị viêm gan B mãn tính diễn tiến nặng thành xơ gan và ung thư gan nếu không được điều trị sớm, cũng như không chủ động chăm sóc, bảo vệ gan.

Đó là do trong các chất gây viêm do tế bào Kupffer sản sinh ra có TGF-β, yếu tố kích hoạt tế bào hình sao sản sinh mô sợi. Các chất xơ tạo ra ngày càng nhiều gây tổn thương và làm chết tế bào gan, thay đổi hoàn toàn cấu trúc của gan, hình thành các mô sẹo, các nốt gan bất thường, làm cho gan chai cứng dần, không có khả năng phục hồi. Xơ gan được xem là yếu tố gây ung thư gan.

Điều này lý giải vì sao HBV là nguyên nhân chính gây ra viêm gan B nhưng đồng thời cũng là “thủ phạm” giấu mặt của 5-10% bệnh hoại gan mãn tính (xơ gan, suy gan) và 10-15% ung thư gan.

Hàng năm trên thế giới có khoảng hơn 1 triệu người tử vong do biến chứng của viêm gan virus B mãn tính, đó là xơ gan, ung thư gan. Xơ gan là không thể phục hồi, còn ung thư gan có tỉ lệ tử vong cao 50% – 70% trong 5 năm.

Viêm gan siêu vi B lây lan như thế nào?

Viêm gan siêu vi B có lây không? HBV là loại virus có khả năng lây truyền chủ yếu qua đường máu, quan hệ tình dục và mẹ truyền sang con. Khả năng lây lan của HBV hơn gấp 100 lần so với virus HIV.

Do đó, chỉ cần một xây xát nhỏ làm trầy da nếu khi đó tiếp xúc với máu người nhiễm virus (kim tiêm, kim châm cứu, dụng cụ y tế, dao cạo râu, cắt móng tay, bàn chải đánh răng…) cũng đã mở đường cho mầm bệnh đi vào cơ thể.

Viêm gan siêu vi B có nguy hiểm không?

Khi virus viêm gan B tấn công vào cơ thể, người bệnh sẽ bắt đầu giai đoạn viêm gan B cấp tính. Ở người lớn, các thống kê cho thấy hơn 90% sẽ loại bỏ được virus sau 6 tháng và trở nên miễn nhiễm với căn bệnh này. Bệnh sẽ khỏi mà không để lại di chứng gì. 10% số người còn lại do cơ thể không có miễn dịch chống lại được virus sẽ chuyển sang giai đoạn viêm gan B mạn tính. Đây là giai đoạn nguy hiểm vì nếu không được chữa trị kịp thời, người bệnh rất dễ bị xơ gan hoặc ung thư gan.

Tỉ lệ lây nhiễm viêm gan B từ mẹ sang trẻ sơ sinh là rất cao. 95% số trẻ không có biện pháp xử lý khi sau khi sinh sẽ bị lây bệnh từ mẹ và 90% những đứa trẻ này khi lớn lên sẽ bị suy gan ở tuổi trưởng thành.

Viêm gan siêu vi B cấp tính thường có những biểu hiện giống như cảm cúm, thỉnh thoảng có cảm giác buồn nôn, kém ăn, ngứa khắp người. Người bị nặng hơn có thể sốt, vàng da, vàng mắt, đau bụng, đau khớp, nước tiểu có màu vàng sậm. Nhưng thường thì các biểu hiện này rất nhẹ hoặc không xảy ra khiến người bệnh không quan tâm, thờ ơ với bệnh tình của mình.

Khi chuyển sang giai đoạn viêm gan B mạn tính thì người bệnh hầu như không có triệu chứng và luôn cảm thấy sức khỏe bình thường hoặc đôi khi chán ăn, mệt mỏi. Nếu để bệnh tiếp tục phát triển thì hậu quả nghiêm trọng nhất của người bị viêm gan siêu vi B là xơ gan với các biến chứng như cổ trướng, xuất huyến hoặc ung thư.

Viêm gan siêu vi B có nguy hiểm không? Cách phòng ngừa viêm gan siêu vi B?

Cần làm gì khi bị lây nhiễm viêm gan siêu vi B?

Cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời

Khi bị nhiễm siêu vi viêm gan B, bệnh nhân có thể sẽ mang tâm trạng lo lắng nhiều, thường bị áp lực về tâm lý. Do đó, trước tiên người bị nhiễm siêu vi cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa để có chương trình theo dõi và điều trị lâu dài nhằm tránh diễn tiến xơ gan và ung thư gan.

Cần lưu ý không phải tất cả các trường hợp nhiễm siêu vi viêm gan B đều cần thiết điều trị với thuốc kháng siêu vi. Việc điều trị cần được đánh giá kỹ lưỡng bởi bác sĩ chuyên khoa về mức độ sao chép của siêu vi, tình trạng tổn thương của tế bào gan, lứa tuổi.

Bên cạnh đó, thay đổi lối sống cũng giúp người bị nhiễm siêu vi kiểm soát được viêm gan B. Thay đổi lối sống bao gồm thay đổi ăn uống, sinh hoạt, bỏ các thói quen xấu.

Chế độ ăn tốt nhất chỉ chứa vừa đủ chất dinh dưỡng và năng lượng thiết yếu. Không nên kiêng khem quá mức mà cần cân đối, đa dạng đủ chất đạm, hạn chế chất béo, giảm muối, uống nhiều nước. Tập thể dục tuy không thải trừ được siêu vi ra ngoài nhưng có tác dụng giúp người bị nhiễm siêu vi giữ cơ thể khỏe mạnh.

Người bị nhiễm siêu vi có thể đi bộ, tập bơi, yoga hoặc dưỡng sinh nhưng không nên tập luyện quá sức vì có thể làm cho hệ miễn dịch của người bị nhiễm siêu vi yếu đi. Uống rượu khi đang bị viêm gan B sẽ làm bệnh nặng hơn, có thễ dẫn đến xơ gan, ung thư gan. Hút thuốc lá là một thói quen có hại cần tránh. Bác sĩ Ánh Tuyết khuyến cáo bệnh nhân cần thận trọng khi điều trị với các thuốc và các loại thảo mộc vì một số các chất này được chuyển hóa tại gan, nếu sử dụng sẽ làm tăng gánh nặng cho gan. Cần lưu ý các thuốc kháng viêm không chứa steroid, acetaminophen và các thuốc từ thảo mộc có thể gây độc cho gan, vì vậy cần hỏi ý kiến của bác sĩ.

Siêu vi viêm gan B khó có thể loại bỏ hoàn toàn ở người bị viêm gan B mạn. Tuy vậy, mục đích điều trị bệnh là kiểm soát được siêu vi nhằm ngăn ngừa các biến chứng, phục hồi tổn thương gan, giảm nguy cơ diễn tiến xơ gan và ung thư gan.

Tránh lây nhiễm cho người khác

Khi một người được phát hiện nhiễm siêu vi viêm gan B, nguy cơ lây nhiễm cho những người chung quanh, nhất là người thân cũng là mối quan tâm cần thiết. Trước hết những người thân như cha mẹ, anh em ruột, vợ chồng, con cái cần được xét nghiệm để tầm soát có bị nhiễm siêu vi viêm gan B không. Nếu chưa bị nhiễm, tốt nhất nên được chủng ngừa vắc xin. Người mang mầm bệnh cần có biện pháp đề phòng như không dùng chung các vật dụng cá nhân có nguy cơ lây nhiễm như: bàn chải đánh răng, dao cạo râu, dụng cụ cắt móng tay…; tránh làm vây máu khi bị vết thương, hay lau sạch máu bằng thuốc sát trùng. Nên sử dụng biện pháp bảo vệ khi quan hệ tình dục.

Phụ nữ mang thai có nhiễm siêu vi viêm gan B với HBe dương tính có nguy cơ lây nhiễm cho trẻ khi sinh là 90%, vì vậy cần phải được xét nghiệm HBsAg khi có thai và nếu bà mẹ bị nhiễm cần được đến bác sĩ chuyên khoa tư vấn điều trị phòng ngừa lây nhiễm và chích ngừa cho trẻ sơ sinh trong vòng 24 giờ đầu sau sinh.

Cách phòng ngừa bệnh viêm gan siêu vi B

Có một loại siêu vi rất an toàn và hiệu quả, có thể ngừa bệnh viêm gan B. Loại thuốc này được cho dùng theo đợt ba mũi chích ngừa. Các viên chức y tế khuyến cáo nên chích ngừa loại thuốc này cho trẻ sơ sinh khi ra đời, và tất cả những trẻ em và thanh thiếu niên đều nên đi chủng ngừa. Họ cũng khuyến cáo rằng những người lớn dễ có nguy cơ mắc bệnh viêm gan B do công việc hoặc tiếp xúc với người bạn tình hoặc người nhà đã mắc bệnh đều nên đi chủng ngừa.

Nhờ có chủng ngừa, tỷ lệ mắc bệnh viêm gan B mãn tính tại Hoa Kỳ đã giảm 78% trong 15 năm qua. Tuy nhiên, bệnh HBV vẫn chiếm tỷ lệ cao nhất trong số những người lớn không đi chủng ngừa, số người này chiếm 95% trong số khoảng 51,000 trường hợp mới mắc bệnh HBV trong năm 2005. Chính vì vậy việc người lớn đi chủng ngừa là rất quan trọng.

Viêm gan siêu vi B có nguy hiểm không? Cách phòng ngừa viêm gan siêu vi B?
Tiêm chủng là cách tốt nhất để phòng ngừa bệnh viêm gan siêu vi B.
Ngoài chủng ngừa, chúng ta còn có thể ngừa viêm gan siêu vi B bằng cách áp dụng các biện pháp sau đây:

– Luôn sinh hoạt tình dục an toàn để tránh trao đổi các chất dịch cơ thể trong khi sinh hoạt tình dục qua đường miệng, âm đạo hoặc hậu môn.

– Không bao giờ dùng chung bàn chải, dao cạo râu, bông tai hoặc dụng cụ khác có thể đã tiếp xúc với máu hoặc chất dịch cơ thể.

– Băng ngay các vết cắt hoặc vết bầm tím để tránh tiếp xúc với máu.

– Không bao giờ chạm vào máu hoặc chất dịch của bất kỳ người nào mà không dùng dụng cụ bảo vệ giữa bạn và chất có thể đã nhiễm siêu vi gây bệnh.

– Bảo đảm rằng trẻ em sinh ra đã có mẹ mắc bệnh đều được chủng ngừa ngay, và được điều trị bằng globulin miễn dịch viêm gan B (HBIG). Đây là các chất có các kháng thể của viêm gan B để giúp ngừa bệnh.

Lời kết

Trên đây là bài viết tổng hợp những thông tin cơ bản nhất về bệnh viêm gan siêu vi B để giải đáp cho những thắc mắc thường gặp về căn bệnh này như viêm gan siêu vi B là gì, viêm gan siêu vi B có triệu chứng gì, viêm gan siêu vi B có lây không, có nguy hiểm không, phòng ngừa viêm gan siêu vi b bằng cách nào?… Hy vọng qua bài viết này, bạn đọc sẽ có thêm được những kiến thức hữu ích về căn bệnh nguy hiểm và ngày càng phổ biến này từ đó biết cách phòng ngừa bệnh một cách tốt nhất. Bạn đọc quan tâm hoặc cần được tư vẫn kỹ hơn về căn bệnh này hãy liên hệ ngay với Phòng khám đông y Tâm Lĩnh qua hotline 0283.5152.999 – 0937.515.255 để được tư vấn và hỗ trợ hoàn toàn miễn phí.


Có thể bạn quan tâm